4 Haziran 2012 Pazartesi

BEBEĞİNİZİN KİŞİSEL GELİŞİMİ

Bebeğiniz artık ne fiziksel, ne ruhsal, ne de zihinsel olarak ele avuca sığabilir bir haldedir. Artık aktif öğrenme sürecinde beş duyusunu da kullanmaktadır. Dokunmak, araştırmak, tatmak ister. Sizinde bebeğinizin bu gelişim sürecinde ona yardımcı olmanız gerekir. Bebeğinize yardım edebileceğiniz noktalar özellikle gelişimin şu alanlarına yönelik olmalıdır

Kaba motor beceriler: Bebeğiniz hazır olduğunda, tabii bunu denemeden bilemezsiniz, aşağıdakileri yapması için ona fırsat verin.
• Kucağınızda ayağa kaldırın ve zıplatın.
• Oturur duruma doğru çekin.
• Eğer gerekiyorsa yastıklarla destekleyerek onu oturtun.
• Parmaklarınıza tutunurken ayakta duracak şekilde yukarıya doğru çekin.
• Onu havada uçurun

İnce motor beceriler: Bebeğin ellerini kullanma becerisini geliştirmesi sonunda onun kendi kendine yemek yeme, resim çizme, yazma, diş fırçalama, ayakkabılarını bağlama, düğme ilikleme ve daha bir çok başka beceri kazanmasını sağlayacaktır. Eğer bebeklere ellerini kullanmaları, her çeşit nesneye dokunmaları ve keşfetmeleri için bol fırsat verilirse daha çabuk ustalaşırlar. Aşağıdaki ipuçları ince motor beceri kazanılmasını kolaylaştıracaktır.
• Yap boz oyunları ve aktivite tahtaları. Bunlarla bebeğiniz bol pratik yapma imkanı bulur ama bir kaç ay geçmeden bebeğiniz bunların üstesinden gelemeyebilir.
• Yumuşak bebekler ve doldurulmuş hayvanlar. Bunlarla uğraşmakta bebeğinizin el becerisini geliştirir.
• Çeşitli büyüklüklerde ve sertlikte bebeğinizin tutması ve sıkması için toplar. Özellikle bebek oturabildikten sonra toplar çok eğlencelidir. Bebeğiniz onları yuvarlayabilir, tutmaya çalışır ve peşinden emekler.
• Parmak oyunları, el çırpma oyunları. Kendiniz bebeğinize nasıl yapıldığını gösterdikten sonra o bu işi kendi başına yapabilecek duruma gelecektir.

Sosyal beceriler: İlk yılın ortalarında bebeklerin çoğu oldukça kolay ilişki kurar. Gülümser, çığlıklar atar, birçok şekilde etrafla ilişki kurar ve arkadaşlıklarını tüm misafirlerle paylaşmaya isteklidir. Henüz yabancı endişesi gelmemiştir. Bu nedenle bu dönem sosyalizasyonu teşvik etmek ve bebeğinizi değişik yaşlardaki bir çok insanla tanıştırmak için uygun bir dönemdir. Ona merhaba gibi basit selamları ve bay bay diyerek el sallamayı, öpücük göndermeyi ve “teşekkür ederim” deme gibi temel sosyal davranışları öğretin.

Zihinsel ve dille ilgili beceriler: Kavrama yavaş yavaş ortaya çıkmaya başlamıştır. Önce isimler tanınmaya başlar (annenin, babanın, kardeşlerin), arkasından temel sözcükler (“hayır”, “bay bay” gibi) ve çok geçmedende sık duyulan cümleler bunları takip eder. Sizin ne dediğinizi anlaması konuşmasından daha önce gelişir. Zihinsel gelişmenin diğer belirtileri de ufukta görünmektedir. Başlangıçta pek öyle gözükmemekle beraber, bebeğiniz basit problemleri çözme, gözlem ve hafıza gibi yetenekleri geliştirmek için ilk adımları atmaya başlamıştır.
Sizde ona şu şekilde yardım edebilirsiniz:
• Bebeğin sebep sonuç ilişkisini gözlemesine ( küvette bir kabı su ile doldurun ve bebeğinize onu ters çevirtin) ve nesnelerin sürekliliğini öğrenmesine (sevdiği bir oyuncağı bir örtü ile örtün ve onu bulmasını sağlayın) yardım eden zeka uyarıcı oyunlar oynayın.
• Bebeğinizin işitsel algılamasını keskinleştirmesine yardım edin. Üzerinizden bir uçak yada sokaktan bir itfaiye geçtiğinde bunları bebeğinize gösterin ve “Bu bir uçak mı?” yada “itfayeyi duyuyor musun?” diye sorun. Bu, bebeğinizin sesler dünyası için işitsel ayarlamalar yapmasına yardımcı olacaktır. Aynı şeyleri elektrik süpürgesini çalıştırırken veya mutfak aletleri çalışırken de yapın ve onun seslerin nerden geldiğini anlamasına yardım edin.
• Onu kavramlarla tanıştırın. Tüylü oyuncak yumuşaktır, kahve sıcaktır, araba hızlı gider, su içmek ve yıkanmak içindir ve daha bunlar gibi günlük hayatta karşılaştığı birçok kavramı ona açıklayın. İlk sözleriniz bebeğinize anlamsız gelecektir ama zamanla ve birçok tekrardan sonra fikirlerin ona geçtiğini göreceksiniz.
• Merak ve yaratıcılığı teşvik edin. Eğer çocuğunuz bir oyuncakla alışılmışın dışında bir şekilde oynamak istiyorsa cesaret kırıcı olmayın. Bebeğinize deney ve araştırma yapması için fırsat verin ve kısıtlamayın. Bu, bahçeden bir tutam ot koparması yada ıslak bir süngeri sıkması demek olsa bile. Bebek kendisine anlatılanlardan çok kendi deneyleri ile öğrenir.
• Öğrenme sevgisini teşvik edin. Bebeğinize bir şeyler öğretirken ona öğrenmeyi zevkli ve eğlenceli sunun. Baskıcı olmayın ki bebeğiniz öğrenmeyi sevsin.

BOY VE KİLO

Vücut Ağırlığı ve Boy

Bir yaşın sonunda çocuk, doğum ağırlığının 3 misline, boyu 1.5 misline ulaşır.
Yaş (aylar).......Tartı *(gr/ay)..........Boy* (cm/3 ay)

0 - 3 Ay...........600 - 1000..............8

4 - 6 Ay...........600 - 800................8

7 - 9 Ay...........400 - 600................4

10 - 12 Ay........400 - 600................4

* 0 - 12 ay çocukların üçer aylık dönemlerde tartı artışı aylık, boy artışı 3 aylık artış olarak belirtilmiştir.

Süt çocuğunda önceleri en hızlı büyüyen bölüm baştır. 6. aydan sonra göğüs çevresi genişler, 9. aydan sonra kol ve bacakların büyümesi öne geçer. Beyin, sinir ve kasların gelişimi baştan ayağa doğru olan bir rota izler. Bu nedenle çocuk önce başını tutar, sonra oturur, daha sonra yürüyebilir. Çocuğun istemli hareketler yapma, anlama, etrafla ilgilenme, istediklerini belirtme yetenekleri gelişir.

Sevgili anne ve babalar, çocuğunuzu tabloda sunduğumuz rakamsal değerlerle kıyaslamayınız. Ancak büyüme-gelişme eğrisinde kendisine ait yerini bularak takibini yapabilirsiniz. Eğride normalden sapma (özellikle düşüş) gördüğünüzde doktorunuzla temasa geçerek altta yatan bir sorun olup olmadığının araştırılmasını sağlayınız. (Beslenmeyle ilgili sorunlar, infeksiyon hastalıkları vb..).


Vücut Ağırlığı

Ortalama doğum ağırlığı 3000-3500 gram kadardır. İkinci ve üçüncü çocukların doğum kilosu birinciden, erkeklerinki kızlardan fazladır. Zamanında doğan bebekler normal olarak ağırlıklarının % 5-10'unu, erken doğanlar tartılarının % 10-15'ini ilk bir iki hafta içinde kaybederler. Buna fizyolojik kayıp adı verilir.

Çocuklar ilk 6 ay içinde ayda 600-1000 gram, sonraki 6 ay içinde ayda 400-600 gram ağırlık kazanırlar. Bir bebek 5. ayda doğum ağırlığının 2 katına, bir yaşın sonunda 3 katına, üç yaş sonunda 4 katına çıkar. 7. yaşın sonunda 7 katına ulaşır. 2 yaşından büyük çocuklarda normal vücut ağırlığını kabaca hesaplamak için Yaş X 2 + 8 formülü kullanılabilir. Bulunan rakam ortalama değerdir.

Sevgili anne ve babalar, her çocuk kendi büyüme eğrisinde izlenmeli, ne kendi kardeşleriyle, ne de diğer ailelerin çocuklarıyla karşılaştırılmalıdır.


Boy Uzunluğu

Doğumda boy uzunluğu 48 ile 52 santimetre arasında değişmekle birlikte ortalama 50 cm kadardır. Sonraki 3 ay içinde 8 cm, ikinci 3 ay içinde 8 cm, üçüncü 3 ayda 4 cm, dördüncü 3 ayda yine 4 cm boy uzaması olur. Çocuklar ilk yaş sonunda doğum boylarının yarım katı olan 75 santimetreye, dört yaşında iki katına, 13 yaşında 3 katına erişirler. İki yaşından büyüklerde yaklaşık boy uzunluğunu bulmada Yaş X 5 + 80 formülü kullanılabilir. Elde edilen rakam ortalama boy uzunluğudur. Normal değerler ise çok geniş bir yelpazeye dağılır.

Sevgili anne ve babalar, ağırlıkta olduğu gibi her çocuğun boy gelişimi yine kendi eğrisi üzerinde izlenmeli, başka çocuklarla hatta kendi kardeşleriyle bile kıyaslanmamalıdır.


Baş Çevresi

Baş çevresi doğumda ortalama 35 cm kadardır. 3. ayda 40,5 cm, 6. ayda 43 cm, 1 yaşın sonunda 46 cm olur. Yenidoğanda baş ve göğüs çevreleri eşittir. Birinci yaştan sonra göğüs çevresi baş çevresinden büyük olur.

Süt çocuklarında baş çevresinin her ay ölçülmesi çok önemlidir. Baş çevresi eğrileri üzerinde değerlendirilen normalden sapmalar derhal ele alınmalı, nedenleri ciddiyetle araştırılmalıdır. Bu sayede örneğin kısaca beyin içinde su birikmesi olarak tarif edebileceğimiz "hidrosefali"nin erkenden tanınması ve hasar meydana gelmeden tedavi edilmesi mümkün olabilir. Benzer şekilde mikrosefali ( küçük kafa ) de tespit edildiğinde gecikmeden nedenleri araştırılmalı, sebebe yönelik tedavi yapılmalıdır.

BEBEĞİMİZİN AY AY GELİŞİMİ 12-24 AY ARASI

Neler Yapabilir?

● Parmakla göstererek herşeyi sorar.

● El çırpar, baş baş yapar.

● Çevresinden gelen seslerin kaynağını arar.

● Yardımla ve yardımsız yürür. 15. ayın sonuna doğru çömelip düşmeden kalkabilir.

● Sağ, sol el kullanımı belirgin hale gelir.

● Oyuncakları sepetten çıkarabilir.

● Eliyle veya kaşıkla kendini besler.

● İri legoları birleştirebilir. 2 küpü üst üste koyabilir.

● Çorabını, ayakkabısını çıkarabilir.

Değişiklikler

● 2-8 dişi vardır.

● Artık isteklerini ağlama dışında vücut dilini kullanarak anlatmaya başlar.

● Basit emirleri anlar ve yapar.

● Anneyle oynamayı sever. Kitaplara bakmak, birlikte incelemekten hoşlanır. Bu aktivite kelime sayısını arttırır. 5-15 kelime kullanabilir. 1-2 organını gösterebilir.

● Taklit ederek oyun oynamaya başlar. Bebeğini beslemeye çalışır, saçını tarar, anne gibi toz alır, bebeğine söylenir.

● Başarabildiği şeyler için övülmeyi sever.

● Telefon, kumanda gibi aletlerin ne işe yaradığını iyice kavramıştır.

● Yabancı ve ayrılma korkusu oldukça belirgindir.

Oyunlar

● Sevdiği, tercih ettiği oyunlar vardır. Her aile bireyi ile farklı oyunları ve eğlencesi oluşacaktır.

● Karşılıklı top atarak oynayabilir. Saklanan oyuncakları bulmayı sever.

● Oyuncaklarını atıp sizin bulup vermenizden hoşlanır. Bu oyunu bıkmadan dakikalarca oynar.

● Saklanmayı ve bulunmayı sever.

● Kovalamaca emeklerken de yürürken de en sevdiği oyunlardandır.

Bakım

● Enerji gereksinimi azalacağı için yemek miktarları artmaz, biraz azalabilir.

● Yemek seçmeye başlar. Biberondan ayırma, bardak kullanmayı teşvik etme vakti gelmiştir.

● Dişlerini macun kullanmadan yumuşak fırçayla temizleyin.

● Bu dönemde de televizyondan uzak durun.

● Fiziksel cezalar kullanmayın. Herşeyi anlatarak ikna etmeyi seçin.

● Güvenliği için evi uygun hale getirin. İçebileceği temizlik malzemeleri, ilaçları kilitli yüksek dolaplarda koruyun. Hastane, ambulans, zehir merkezinin numaralarını telefona yakın bir yere kaydedin.

● Mutlaka yaşına uygun araba koltuğuna geçin ve onunla yolculuk edin.

● 15. ayda aşı ve normal kontrol için doktorunuzu ziyaret edin.

15 – 18 Ay

Neler Yapabilir?

● Merdivenleri temkinli tutunarak çıkabilir. Genellikle emekleyerek çıkmayı tercih eder.

● Baş parmak ve işaret parmağını kullanarak küçük parçaları kolaylıkla yakalar.

● Elinde bir şey taşıyarak yürüyebilir. Koşar, ama yavaştır.

● Kitap dergi bakarken sayfaları kendi açabilir. Tanıdığı resimlerin adlarını söylemeye çalışır, hayvanların seslerini taklit eder.

● Kalemi tutarak karalama yapar. Çizgi çizebilir.

● 4 küpü üst üste koyabilir.

● Kendini besler, kaşıkla çorba içerken zorlanabilir.

● Bardağı iki eli ile tutarak alır, içip yerine bırakabilir.

● 18 ay dolarken artık eline aldığı oyuncakları ve eşyaları ağzına götürmez, elinde evirip çevirerek inceler.

● İki basamaklı emirleri anlar ve yapar. “Sarı topu bul, bana getir”, “Oyuncağı al, sepete koy” gibi.

● Plan yapabilir. Yaptığı işin sonuçlarını kavramaya başlar. Örneğin öksürük taklidi yapar, telaşla gelmenizi bekler. Yasaklara ulaşmak için sizin uzaklaşmanızı bekler, kızacağınızı bildiği için saklanır.

Değişiklikler

● 8-12 dişi vardır.

● 30 kelimeye kadar söyleyebilir. Sesini yükseltip alçaltarak pek çoğu anlaşılmaz kelimelerle bir şeyler anlatır.

● Algısı çok daha açıktır. Söylediklerinizi daha çabuk kavrar.

● Şarkı söylemeyi sever, basit ritimleri yakalar ve tekrar eder.

● Adını bildiği eşyaları istenildiğinde bulur ve getirir.

● Çok meraklıdır. Çevresindeki herşeyi inceler. Ama tehlike kavramı hala yoktur. Merakı kendine zarar vermesine neden olabilir.

● Ayrılma korkusu ile bağımsız olma arasında kararsızdır. Kendi başına oynar ve keşfe çıkar. Ama kısa zamanda geri dönüp anneyi kontrol eder.

● Kelimenin son hecesini uzatarak veya daha belirgin vurgulayarak soru sorar.

Oyunlar

● Su ve oyun hamurlarıyla birlikte oynamaktan hoşlanır.

● Onunla ses taklitleri yapabilirsiniz. Araba sesi, hayvan sesleri, zil v.s seslerini oyun halinde çıkararak öğrenmesini sağlayın.

● Benim, senin kavramını öğretin. Sayıları birlikte sayın.

● Herşeyin adını, rengini ve ne işe yaradığını söyleyerek öğrenmesine yardımcı olun.

● “Parmak kaç”, “Ali babanın çiftliği” gibi şarkıları birlikte söyleyin ve hareketlerini yapın. Sesleri birlikte farklı tonlarda çıkarın, taklit etmesini bekleyin.

● Zıt kavramları öğretmeye başlayın. Yastık yumuşak, tahta oyuncak sert gibi.

● Diğer çocuklarla bir araya getirin ve birlikte oynamaya teşvik edin. Paylaştığı zaman övün.

● Şekilleri tanıtın. Yuvarlak nesneleri birlikte bulup yuvarlayın. Köşeli oyuncakların yuvarlanamayacağını, aradaki farkı kavramasını sağlayın.

● Oyuncağı uzağa koyun, alet kullanarak almaya teşvik edin. Tabureyi çekip çıkmak, veya sopayla koltuğun altındaki topu çıkarmak gibi.

● Kuklalarla oynayın. Onun da size kukla oynatmasını izleyip alkışlayın.

Bakım

● Tehlikeler için evi güvenli halde tutun. Mutlaka bebeğinizin yakınlarında olun.

● Sofraya birlikte oturun. Sizinle aynı yemeklerle kendini beslemesine izin verin. Çorba gibi sıvı gıdalarda yemesine yardımcı olun.

● Giysilerini kendisi çıkarabilir, yaptığında övün.

● Diş fırçalamayı, el yıkamayı birlikte yapın, zamanlarını öğretmeye başlayın.

● 18. ay karma aşıları ve normal kontrolu için doktora gidin.

18-24 ay

Neler Yapabilir?

● Merdivenleri tek ayakla rahat çıkar, rahat inebilir.

● Koşarken ve yürürken çok az düşer, kendi kalkar.

● İki eliyle büyük oyuncakları kavrayarak taşır.

● 6 kübü üst üste koyabilir.

● Kapı kollarına ulaşabilir ve açabilir.

● Şapka, terlik, ayakkabı giyebilir.

● Yuvarlak ve düz çizgi çizebilir.

● Büyük küçük, yüksek alçak kavramları gelişmeye başlar.

Değişiklikler

● 16-20 dişi vardır.

● 2 yaşına doğru ben, sen ayırımı başlar.

● Canlı cansız kavramı oturmaya başlar.

● 2 kelimelik cümlecikler kurabilir. 50 civarında kelimeyi söyleyebilir.

● “Bu ne”? sorusunu sürekli tekrarlar.

● Kendinden bahsederken ismini söyler.

● Organlarının çoğunu tanır.

● Anne ve babayı taklit ederek oyunlar oynar: bebeğine yemek yapar, besler uyutur, gezdirir. Eşyaları tamir eder, araba kullanır.

● Olmaz ve hayıra tepki vermeye başlar, kızgınlık nöbetleri olabilir.

● Henüz paylaşmayı bilmez, kendisine ait olanları şiddetle korur.

● İstediği şeyi hemen yapmak ister, sabrı yoktur.

● Yabancı korkusu 2 yaşına doğru azalır. Ancak bilmediği şeylerden korkmaya başlar. Dışarıdan gelen sesler, karanlık, sifonun çekilmesi v.s onun için korku kaynağı olabilir. Sesin kaynağını göstererek, ışık açıp kapıyarak nesne- sonuç ilişkisini kurmasına yardımcı olursanız korkular azalır.

Oyunlar

● Birlikte şarkı söyleyip dans edin.

● Yaşıtları ile bir araya getirin, oynamaya teşvik edin.

● Masaldan hikayeye geçin, okurken taklitler yapın, sonrasında onunda taklitlerle size anlatmasına izin verin.

● Saklambaç, yakalamaca oynayın.

● Şekilleri öğreneceği oyuncaklarla oynayın. Benzer deliğe şekli atmasını ona da öğretin.

● Kapalı kutuya oyuncağı saklayın, açıp almaya teşvik edin. Aynı oyunu o size tekrarlasın.

● 2 yaş sonuna doğru birlikte zıplayarak oynayın. Tavşan, kurbağa gibi yürüyün, aslan gibi kükreyin. Masalları birlikte canlandırın. Aldığı rolu uygulamaya teşvik edin.

Bakım

● Tuvalet eğitimine hazır olabilir. Yapınca söylemeye başlar. Öğle uykularından kuru kalkabiliyorsa ve tuvalet eğitimi için istekli ise denemelere başlama zamanı gelmiştir. Öncelikle oturak veya ayaklarını basabileceği merdiveni olan bir klozet adaptörünü birlikte seçin. Yemek sonraları dışkılama için oturtun. Başarılı olursa ödüllendirin. İstemiyorsa bir süre ara verin. Başarılı olursa idrar kontrolu için bezi çıkartarak denemeler yapın.

● 2 yaşına geldiğinde diş macunu kullanarak diş fırçalamaya başlayın. Önce o fırçalasın sonra siz temizliği tamamlayın.

● Sofrada sizin gibi iki, üç çeşit yemekten yemeğe teşvik edin. Yiyeceklerini çeşitlendirin.

● Banyoda size yardım etmesine izin verin. Ellerini kendi yıkamaya teşvik edin.

● Hepatit a aşısı ve 2 yaş kontrolu için doktorunuza gidin.

BEBEĞİMİZİN AY AY GELİŞİMİ 12. AY

Neler Yapabilir?


● Oturmak yerine yürümekten hoşlanır. Tırmanmayı sever.

● Bir ya da iki en çok sevdiği oyuncak vardır ve bunlarla oynar. Zaman zaman bunları ödüllendirir veya ceza verir. Söz ve hareketlerinin sizin taklidiniz olduğunu farkedeceksiniz. Bebeğinizle konuşurken onun nasıl şekillenmesini istediğinizi düşünün ve ona uygun davranış ve sözcükleri seçin. Yap dediğinizi değil sizin yaptıklarınızı yapacağını unutmayın.

● Evde veya dışarıda giysilerini çıkartmaktan hoşlanır. Giysileri giyerken size yardımcı olur.

● Basit top oyunları oynayabilir. Kibarca isterseniz elindeki oyuncakları verebilir, kızgın ifade ederseniz fırlatıp atabilir.

● Anne, baba, mama gibi basit bir iki sözcük söyler.

● Uykuya gitmeye tepki verebilir, sabırlı olmak gerekir.


Değişiklikler

● Yaşıtları ve diğer çocuklarla ilgilenir. Yan yana oynar ancak henüz paylaşma kavramı gelişmemiştir.

● Duygulanımı gelişir, yaptıklarına güldüğünüzde o da size güler, aynı tepkiyi defalarca tekrarlamanızı isteyebilir.

● Işığı açıp, kapayabilir, tekerlekli oyuncakları iterek evi dolaşabilir, sizi izleyerek parçaları bir araya getirebilir. Kavanoz kapağını üstüne yerleştirip alabilir.

● Söylediklerinizi daha iyi anlar, basit emirlerinizi yerine getirir, günlük yaşamla ilgili açıklamalarınızı algılayabilir, uygulama konusunda sabır gereklidir.


Oyunlar

● Çocuğunuzu karşınıza alıp burnunuzu gösterip, adını söyleyin, aynı şeyi kendi burnunu göstererek yapın, sırasıyla diğer organları için de aynı yöntemi kullanın. Defalarca tekrarlandığında sorulunca organlarını gösterebilir. Bu oyunu kitaplarda bebek ve diğer oyuncaklarında da tekrarlayın.

● Bebeğinizle günlük yürüyüşler yapın. Çimene, ağaç gövdesine, çiçeklere dokunmasını, hissetmesi sağlayın.

● Plastik küplerden birlikte kuleler yapıp, yıkın.

● Tekerlekli oyuncaklar alın, böylece eğlenerek dolaşıp, sizi oda oda izleyebilir.

● Çocukları olan ailelerle bir araya gelebilirseniz sosyal olmayı daha kolay öğrenir.

● Sevginizi mutlaka gösterin.


Beslenme

● Artık pastörize inek sütüne başlayabilirsiniz.

● Bebeğinizin eliyle veya kaşıkla yumuşak besinleri yemesine izin verin, dağınıklığı, kirleri görmemeye çalışın. Öğrenmek için kirlenmesi de gerektiğini unutmayın.

● Eline domates, salatalık veya havuç dilimleri verebilirsiniz.

● Tek tip yemek seçebilir, onun isteklerine aşırı tepki göstermeyin, seçimlerine olabildiğince saygı gösterin, günde 3 ana öğün planlayın. Unutmayın çocukların yeme alışkanlıkları da kendilerine özgüdür. Kimi 5-6 öğün kimi 2 öğünle doyar ve büyür. Gelişimi normal ise onun isteklerine saygılı olun.


Bakım

● Sehpalarda veya masa üstlerinde itip düşürebileceği, kendine zarar verebileceği, ağır, kırılabilen eşyalar bulundurmayın.

● Mutfakta ocağın arka bölümlerini kullanmaya özen gösterin, tava saplarını mutlaka arkaya çevirin. Sivri uçlu, keskin aletleri bebeğin ulaşabileceği yerlerde bırakmayın.

● 1 yaş kontrolü, rutin tetkikleri, mmr ve su çiçeği aşısı için doktorunuza götürün.

BEBEĞİMİZİN AY AY GELİŞİMİ 11. AY

Neler Yapabilir?

● Tutunarak ayakta değişik pozisyonları dener, tek ayak üstünde durma, parmak ucuna yükselme gibi. Yere eğilip oyuncağını alıp tekrar doğrulabilir.

● Ayaktayken düşmeden yumuşakça oturmayı öğrenir.

● Şekiller ve boyutlarla ilgilenir, büyük küçük farkını keşfeder. Küçük parçayı büyüğün içine koyar, üst üste taktığınız legoları ayırmaya bayılır.

● Baş ve işaret parmaklarını mükemmel kullanır.

● Çoraplarını çıkarabilir, ayakkabı bağını çözebilir.

● Bardaktan bir kerede 3-4 kere yutkunarak su içebilir.


Değişiklikler


● Bebeğiniz doğru ve yanlışı ayırt etmeyi öğrenir. Doğru yaptığında ilginizi çekmeye çalışır, tekrarlar, alkış ve övgü bekler. Yanlışı yaptığında saklanır, sakinleşmenizi bekler.

● İstediği şeyi yardımsız yapmanın yollarını keşfeder. Bazen de sizi istediği şeyi onun için yapmaya zorlar.

● Daha çok kelimeyi anlar, anlamlarını bilir. “Topun nerde” dediğinizde arar, “arabayla dolaşalım mı” dediğinizde kapıya gider.

● Bebeğinizin gelişen zekası ona annenin rahatlık ve güven olduğunu algılatır. Önceki aylara göre anneye olan bağlılığı daha da artar.


Oyunlar

● Hikaye kitaplarını resimleri göstererek, sesleri ve hareketleri taklit ederek yüksek sesle okuyun, zamanı gelince sayfayı çevirmesine izin verin. Her sayfaya bir hikaye uydurun. Kitapları hikayeleri ile hatırladığını farkedeceksiniz. Bazılarını tercih eder. İlgi alanı belirginleşmeye başlar.

● Birbiri içine geçebilen oyuncaklar verin.

● Henüz yürümese de ayağıyla oyuncağı, topu itmesini öğretin.

● Telefon, tabak, bardak gibi oynamaktan hoşlandığı eşyaların oyuncaklarını alın.

● Sık sık kucaklayıp sevgi gösterin.


Beslenme

● Aile sofrasına oturtun. Küçük porsiyonlar halinde yeni yiyecekler deneyin. Kendisini beslemesine izin verin, gerektiği yerde yardımcı olun.

Bakım

● Bebeğiniz yürümeyi öğrenirken zaman zaman düşecek. Olayı abartmadan yanına gidin, ilgilenin, yardım isterse edin, kucaklayın, onu rahatlatacak sözcükler kullanın ve yeniden yürümeye teşvik edin.

● Ayak kaslarının gelişmesi için evde olabildiğince çıplak ayakla dolaştırın. Alacağınız ayakkabıyı yumuşak tabanlı, hareket kabiliyetini kısıtlamayanlardan seçin.

● Banyosunu yatırmadan önce yapın. Yorucu bir günün ardından onu gevşetir ve daha rahat uykuya geçer.

● Kendiniz de örnek olarak çocuğunuza nazik olmayı öğretmeye başlayın. Ondan bir şey isterken ''lütfen'', yaptığında ''teşekkür'' ederim demeyi ihmal etmeyin. Bu kelimeleri bebeğiniz kullandıkça onu övün